آزمایش هورمون رشد (Growth Hormone Test – GH) در کودکان برای بررسی عملکرد غده هیپوفیز و تشخیص تأخیر رشد یا کوتاهی قد انجام میشود.
این آزمایش بسته به نظر پزشک میتواند به دو روش انجام شود:
روش ۱: آزمایش تحریک با دارو (قرص)
هدف
بررسی پاسخ بدن کودک به محرک دارویی است؛ اگر پس از تحریک مقدار GH کمتر از حد طبیعی افزایش یابد، ممکن است کودک دچار کمبود هورمون رشد باشد.
رایجترین داروهای محرک در این آزمایش
- کلونیدین (Clonidine):معمولاً به صورت قرص خوراکی داده میشود.
- L-Dopa: معمولاً به صورت قرص خوراکی داده میشود.
- نوع قرص بسته به نظر پزشک می باشد
نحوه انجام آزمایش
- کودک باید حداقل ۸ ساعت ناشتا باشد (صبح زود مراجعه کنید).
- در ابتدا یک نمونه خون گرفته میشود (پایهی GH).
- سپس قرص یا داروی محرک داده میشود.
- در فواصل زمانی منظم (هر ۳۰–۶۰ دقیقه، تا حدود ۲ ساعت) چند نمونه خون گرفته میشود.
- سطح هورمون رشد در هر نمونه اندازهگیری میشود تا مشخص شود آیا به اندازهٔ کافی بالا میرود یا خیر.
نکات و مراقبتها
- کودک در طول آزمایش باید در محل آزمایشگاه بماند.
روش ۲: آزمایش تحریک با ورزش
هدف
بررسی پاسخ جسم به تحریک طبیعی از طریق فعالیت بدنی است
نحوه انجام آزمایش
- کودک باید حداقل ۸ ساعت ناشتا باشد (صبح زود مراجعه کنید).
- ابتدا از کودک یک نمونه خون گرفته میشود (GH پایه).
- سپس کودک حدود ۲۰–۳۰ دقیقه فعالیت بدنی متوسط تا شدید انجام میدهد، مثل:
- دویدن در محل
- پرش یا حرکات هوازی مناسب
- بلافاصله پس از پایان ورزش، نمونه خون دوم گرفته میشود تا سطح GH بعد از تحریک با ورزش بررسی شود.
تفسیر نتیجه
- افزایش قابل توجه سطح GH پس از ورزش نشانه عملکرد مناسب هیپوفیز است.